Vožnja bez vozačke dozvole, pod dejstvom alkohola, neregistrovanim automobilom, ali i hiljade maraka neplaćenih kazni, samo su neki od razloga zbog kojih nesavjesni vozači u Republici Srpskoj ostaju bez svojih vozila.
Iako su već evidentirani kao višestruki povratnici u činjenju težih saobraćajnih prekršaja, pojedini vozači ne odustaju od rizičnog ponašanja i ponovo sjedaju za volan, ugrožavajući ne samo svoju već i bezbjednost drugih učesnika u saobraćaju.
Privremeno oduzimanje automobila jedna je od mjera kojom policija nastoji da stane na put takvim vozačima i spriječi ponavljanje prekršaja, posebno u slučajevima kada novčane kazne i druge sankcije nisu dale očekivane rezultate.
Jedan od posljednjih slučajeva zabilježen je juče u Prijedoru, kada je policija od vozača privremeno oduzela automobil „nisan“. Kontrolom je utvrđeno da je vozač upravljao neregistrovanim vozilom sa nepripadajućim tablicama, i to prije sticanja prava na upravljanje. Takođe je utvrđeno da je riječ o višestrukom povratniku u činjenju težih prekršaja iz oblasti bezbjednosti saobraćaja, koji ima dug po osnovu neplaćenih novčanih kazni u iznosu od 16.000 KM.
I policija u Gradišci proteklih dana privremeno je oduzela dva automobila od višestrukih povratnika u činjenju težih saobraćajnih prekršaja. Prilikom kontrole automobila „pežo“ utvrđeno je da vozač upravlja vozilom prije sticanja prava na upravljanje, te da ima dug od 11.690 KM. Drugi vozač zatečen je pijan za volanom „pasata“. Utvrđeno je i da je automobil neregistrovan, te da se na njemu nalaze nepripadajuće tablice. Njegov dug po osnovu neplaćenih kazni iznosio je 3.475 KM.
Koliko je vozila oduzeto?
Od dana stupanja na snagu Zakona o izmenama i dopunama Zakona o osnovama bezbjednosti saobraćaja na putevima u BiH, odnosno od 27. maja do 20. oktobra ove godine, na području Republike Srpske evidentirano je ukupno 1.346 prekršaja objesne vožnje.
Pod objesnom vožnjom smatra se dva ili više prolazaka kroz crveno svjetlo u razmaku od 20 minuta, vožnja u naselju brzinom većom od 40 km/h od dozvoljene, vožnja van naselja brzinom većom za 60 km/h od dozvoljene, preticanje kolone prelaskom ili kretanjem preko pune linije, vožnja sa koncentracijom alkohola većom od 1.50 promila, te upravljanje vozilom pod uticajem narkotika ili drugih psihoaktivnih supstanci.
Prema podacima Ministarstva unutrašnjih poslova Republike Srpske, policijski službenici su od početka godine privremeno oduzeli ukupno 89 vozila zbog prekršaja iz oblasti bezbednosti saobraćaja.
– Od ovog broja, 13 vozila oduzeto je zbog objesne vožnje – kažu u MUP RS za Srpskainfo.
Dodaju da se privremeno oduzeta vozila najčešće deponuju na lokaciji za čuvanje oduzetih vozila, gdje ostaju do konačne odluke nadležnog suda .
“Mjera efikasna, ako se dosljedno i brzo primjenjuje”
Nikola Ćopić, inženjer saobraćajne struke, kaže za Srpskainfo da je oduzimanje vozila jedna od rijetkih mjera koja zaista djeluje na vozače koji svjesno i ponovljeno krše propise.
-Novčana kazna se plati, ili se ne plati, a oduzimanje vozačke dozvole mnoge ne sprečava da i dalje sjedaju za volan. Kada se vozaču oduzme vozilo, oduzima mu se samo sredstvo kojim ugrožava druge, i to je direktna, opipljiva posljedica koju osjeti odmah – kaže Ćopić.
Objašnjava da je ova mjera opravdana jer se ne radi o običnim prekršajima, već o ponašanju koje je na samoj granici krivičnog djela. Među takvim prekršajima navodi vožnju sa više od 1,5 promila alkohola u krvi, upravljanje vozilom pod dejstvom droga, prekoračenje brzine za 40 ili 60 kilometara na čas iznad dozvoljene, kao i preticanje kolone vozila preko pune linije.
– To su vozači koji nose najveći rizik od teških nezgoda, a upravo kod njih klasične kazne ne mjenjaju ponašanje. Iskustva iz prakse pokazuju da privremeno oduzimanje vozila daje efekte upravo kod povratnika – dodaje Ćopić.
Ipak, smatra da je ova mjera efikasna samo ako se dosljedno i brzo primjenjuje.
-Ako vozilo bude oduzeto nakon dvije godine postupka, efekat je izgubljen. Treba riješiti i situacije kada se vozi tuđe ili na drugog registrovano vozilo, jer je to najčešći način izbjegavanja sankcije. I na kraju, represija sama po sebi daje kratkoročne rezultate. Dugoročno ponašanje u saobraćaju mijenja samo vjerovatnoća da ćeš biti kontrolisan i sistemsko saobraćajno obrazovanje, od osnovne škole – zaključuje Ćopić.
Autor: Sanja Dragić
FOTO: MIOMIR JAKOVLJEVIĆ/RINGIER
